Sanayi üretiminde yüksek teknolojinin payı azalıyor

TOBB’un 2022 yılı sanayi kapasite raporu istatistikleri, üretimde orta ve yüksek teknoloji kapsamındaki sanayi tesisleri oranının gerilediğini ve büyük firmaların istihdamdaki payının düştüğünü ortaya koydu.

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nin (TOBB) 2022 yılı sanayi kapasite raporu istatistiklerine göre 2022’de yüksek teknoloji kapsamındaki sanayi tesislerinin oranı, yüzde 2,38'den yüzde 2,31'e geriledi.

Orta-yüksek teknoloji kapsamındaki sanayi tesislerinin oranı da yüzde 24,3’ten yüzde 23,73’e düştü. Orta-düşük teknoloji kapsamındaki sanayi tesislerinin oranı ise yüzde 30,57’den yüzde 30,26’ya indi. Aynı dönemde büyük firmaların istihdamdaki payı da 36,60'tan yüzde 36,49'a düştü.

2021 yılında 85 bin 790 olan kapasite rapor sayısı, 2022 yılında yüzde 11,67’lık artışla 95 bin 804’e çıktı. Bu raporların ait olduğu üretim tesislerinin yüzde 44,70'inde 1-9 arasında, yüzde 39,20'sinde 10-49 arasında, yüzde 7,80'inde 50-99 arasında, yüzde 5,75'inde 100-249 arasında, yüzde 2,55'ınde ise 250'den fazla çalışan bulunuyor.

İSTİHDAMIN EN FAZLA OLDUĞU İL İSTANBUL

Geçerli raporlara göre istihdamın en fazla olduğu ilk beş il, sırası ile İstanbul (790 bin 646), Bursa (325 bin 682), İzmir (259 bin 311), Kocaeli (232 bin 883) ve Ankara (223 bin 307) oldu. En az çalışan bulunan son beş il, sırası ile Iğdır (bin 64), Hakkâri (718), Ardahan (592), Tunceli (497), Bayburt (298) oldu.

BÜYÜK FİRMALARIN İSTİHDAMDAKİ PAYI DÜŞTÜ

2021-2022 döneminde KOBİ ölçeğindeki sanayi firmalarının istihdamdaki payı yüzde 63,40'tan yüzde 63,51'e yükselirken büyük firmaların payı yüzde 36,60'tan yüzde 36,49'a düştü. 2021 ile karşılaştırıldığında, 2022'de sanayide en çok istihdam artışı sağlayan şehirler; Bitlis (yüzde 52,90), Siirt (yüzde 44,27), Erzurum (yüzde 39,63), Şırnak (yüzde 38,57), Ardahan (yüzde 37,04) oldu.

SANAYİDE İSTİHDAM EN ÇOK YALOVA’DA AZALDI

2021 ile karşılaştırıldığında, 2022'de sanayide istihdam azalışının en çok olduğu şehirler; Yalova (yüzde 26,27), Bayburt (yüzde 24,75), Kırıkkale (yüzde 15,35), Karaman (yüzde 11,40), Tunceli (yüzde 11,09) olarak kayıtlara geçti.

EN ÇOK MÜHENDİS DOĞU MARMARA'DA ÇALIŞIYOR

2022 sonu itibariyle sanayi tesislerinde en çok mühendisin Doğu Marmara'da çalıştığı tespit edildi.

Doğu Marmara'da 43 bin 390, Batı Anadolu'da 42 bin 398, İstanbul'da 41 bin 393, Ege'de 26 bin 832, Akdeniz'de 12 bin 197 mühendis, sanayi tesislerinde istihdam ediliyor. Toplam çalışanların da yüzde 5,07'sini mühendis, yüzde 4,54'ünü teknisyen, yüzde 6,18'ini usta, yüzde 72,03'ünü işçi, yüzde 11,13'ünü idari personel oluşturuyor.

EN ÇOK RAPOR METAL ÜRÜNLERİ İMALATINA

2022 yılı sonu itibarıyla en çok kapasite raporu, yüzde 11,40 oranında ‘fabrikasyon metal ürünleri imalatı (makine ve teçhizat hariç)' konusunda hazırlandı.

Daha sonra en çok kodlanan faaliyet grupları sırası ile ‘gıda ürünlerinin imalatı' yüzde 10,33, ‘başka yerde sınıflandırılmamış makine ve ekipman imalatı' yüzde 8,98, ‘tekstil ürünlerinin imalatı' yüzde 7,69, ‘kauçuk ve plastik ürünlerin imalatı' yüzde 6,76 oranlarında gerçekleşti.

En az kapasite raporu düzenlenen son beş faaliyet grubu, tütün ürünleri imalatı (yüzde 0,08), diğer hizmet faaliyetleri (yüzde 0,03), balıkçılık ve su ürünleri yetiştiriciliği (yüzde 0,02), ham petrol ve doğal gaz çıkarımı (yüzde 0,02) ve ormancılık ile endüstriyel ve yakacak odun üretimi (yüzde 0,002) olarak sıralandı.

YABANCI SERMAYELİ TESİSTE ALMANYA İLK SIRADA

Yabancı sermayeli sanayi tesisi sayısında, 247 ile Almanya ilk sırada yer aldı. Almanya'yı Hollanda (105), İtalya (54), Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda (51) ve İspanya (48) izledi. (ANKA)